ศูนย์สร้างสรรค์งานออกแบบ (TCDC) จัดสร้างนิทรรศการ “ศาสตรา สถาปัตย์ ไทย: พระเมรุมาศ จุดเชื่อมจักรวาลและการออกแบบ” (Insight | Thai | Architecture) ถ่ายทอดองค์ความรู้ ศิลปะวิทยาการและความคิดสร้างสรรค์ทางด้านศิลปกรรมและสถาปัตยกรรมไทย ผ่านกรณีศึกษาพระเมรุมาศและพระที่นั่งทรงธรรม สถาปัตยกรรมชั่วคราวในพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร

โดยนำเสนอผ่าน 5 ส่วนจัดแสดง ได้แก่ 

1) โซน “คติจักรวาลและงานออกแบบสถาปัตยกรรมไทย” นำเสนอความเชื่อทางศาสนาและคติจักรวาล ที่เป็นพื้นฐานในการจัดผังของสถาปัตยกรรมไทยโดยจัดให้มีการฉายภาพเคลื่อนไหวของจักรวาลผ่านแบบจำลองพระปรางค์วัดอรุณราชวราราม ที่มีแกนกลางเป็นเขาพระสุเมรุ และมีสัตตบริภัณฑคีรีล้อมรอบ ซึ่งถือได้ว่าเป็นสถาปัตยกรรมไทยที่สะท้อนการวางแผนผังตามหลักคติจักรวาลได้อย่างสมบูรณ์ ตลอดจนมีการจัดแสดงหุ่นจำลองพระเมรุมาศพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ในงานพระราชพิธีถวายพระเพลิงฯ ขนาด 1:50 และเนื้อหาการจัดสร้างพระเมรุมาศและอาคารประกอบจากกรมศิลปากร รวมถึงความเปลี่ยนแปลงทางหลักวัสดุและเทคโนโลยีการก่อสร้างพระเมรุมาศในรัชกาลก่อนหน้า

2) โซน “โรงขยายแบบเท่าจริง ศิลปกรรม และศิลปสำหรับงานสถาปัตยกรรม”  เนื่องจากสถาปัตยกรรมไทยเป็นศาสตร์ที่ไม่สามารถใช้การคำนวณแบบย่อส่วนก่อนการจัดสร้างได้อย่างสมบูรณ์แบบ ก่อนการสร้างสถาปัตยกรรมจึงต้องมีการออกแบบและการขยายลาย ในส่วนจัดแสดงนี้จึงจำลองบรรยากาศโรงขยายแบบ หรือวิธานสถาปกศาลา พร้อมวัสดุอุปกรณ์เครื่องมือในการออกแบบและขยายลาย รวมไปถึงจัดแสดงแบบร่างมือเท่าขนาดจริง (1:1) ในส่วนงานสร้างพระเมรุมาศ และอาคารประกอบ นอกจากนี้ยังมีการนำเสนอศิลปะต่างๆ ที่เป็นองค์ประกอบของสถาปัตยกรรมชั่วคราวในงานพระราชพิธีฯ อาทิ ศิลปะการซ้อนไม้ ที่ใช้แทนการแกะสลักในสถาปัตยกรรมถาวร, ศิลปะการฉลุผ้าทองย่น สาบสี สอดแวว แทนการประดับกระจกสีสมัยโบราณในอาคารถาวร, และศิลปะการตบสี ลักษณะคล้ายการทำ stencil สมัยโบราณใช้การจุ่มสีทองคำเปลว

3) โซน “ครูสร้างนักออกแบบให้เป็นคน” บอกเล่าแนวความคิดและวิถีการถ่ายทอดความรู้จากครูทางด้านศิลปกรรมและสถาปัตยกรรม อันเป็นแรงบันดาลใจให้ศิษย์ ผู้ซึ่งเป็นกลุ่มสถาปนิกที่อยู่เบื้องหลังการทำงานออกแบบและปฏิบัติการสร้างพระเมรุมาศ ให้เกิดการสร้างสรรค์ในการพัฒนาความรู้ไปสู่กระบวนการทำงาน การใช้ชีวิต และการสืบทอดงานศิลป์สู่คนรุ่นหลัง

4) โซน “เวิร์กช็อปตามรอยสถาปนิกไทย” เปิดโอกาสให้ผู้สนใจได้ศึกษาลักษณะการทำงานด้านจิตรกรรม ศิลปกรรม และสถาปัตยกรรมตามรอยศิษย์มีครู ด้วยการฝึกเขียนแบบร่างลายไทยเบื้องต้น การทำตบสี เพื่อให้เข้าใจความอดทนทุ่มเทฝึกมือ ฝึกตา ฝึกสมาธิของช่างไทย

ผู้สนใจสามารถเข้าชมนิทรรศการดังกล่าวโดยไม่เสียค่าใช้จ่าย ตั้งแต่วันที่ 11 ตุลาคม 2560 – 7 มกราคม 2561 เวลา 10.30 – 21.00 น. ทุกวันอังคาร – อาทิตย์ (ปิดทุกวันจันทร์) ณ ห้องแกลอรี่ ชั้น 1 อาคารส่วนหลัง ศูนย์สร้างสรรค์งานออกแบบ อาคารไปรษณีย์กลาง บางรัก สอบถามข้อมูลเพิ่มเติม โทรศัพท์ 02-105-7441

เศร้าและคิดถึงในคราวเดียวกัน เมื่อได้พบลายพระหัตถ์ของสมเด็จย่าที่มีพระราชหัตถเลขาถึงในหลวงรัชกาลที่ 9 ส่งตรงจากเมืองไทยถึงประเทศสหรัฐอเมริกา เมื่อปีพุทธศักราช 2503 หรือ 57 ปีที่ผ่านมา

ในช่วงที่ผ่านมาหลายคนอาจจะเคยเห็นลายพระหัตถ์ของในหลวงรัชกาลที่ 9 พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร บนไปรษณียบัตรและพระราชหัตถเลขาที่ได้เผยแพร่ผ่านทางโซเชียล เช่น สมัยทรงพระเยาว์ ในหลวงรัชกาลที่ 9 ได้เสด็จพระราชดำเนินไปประทับที่ประเทศสวิตเซอร์แลนด์ ร่วมกับพระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาอานันทมหิดล พระอัฐมรามาธิบดินทร และสมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ ซึ่งพระองค์ท่านได้มีพระราชหัตถเลขาถึงสมเด็จย่าของพระองค์ที่เมืองไทยว่า “กราบทูลสมเด็จย่าทรงทราบ เล็กคิดถึงมาก ภูมิพล” ซึ่งก็ให้ความรู้สึกเป็นบุญตาแก่เหล่าปวงชนชาวไทย

ล่าสุดทางแฟนเพจ Queen Sirikit Museum of Textiles ได้เผยแพร่ภาพพระราชหัตถเลขาของสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี หรือสมเด็จย่า ที่มีพระราชหัตถเลขาถึงในหลวงรัชกาลที่ 9 ครั้งในหลวงรัชกาลที่ 9 เสด็จพระราชดำเนินไปยังประเทศสหรัฐอเมริกา โดยเนื้อความในพระราชหัตถเลขาเมื่อวันที่ 7 กรกฎาคม 2503 สมเด็จย่าทรงแสดงความยินดีในความสำเร็จของการเสด็จพระราชดำเนินไปทรงเยือนสหรัฐอเมริกาของในหลวงรัชกาลที่ 9 หลังจากทราบข่าวผ่านโทรทัศน์และหนังสือพิมพ์ ซึ่งตัวอักษรมีทั้งภาษาไทยและคำศัพท์ภาษาฝรั่งเศสผสมด้วย นับเป็นสายใยความรัก ความผูกพัน ความห่วงใยในราชวงศ์ที่ได้ส่งออกมาให้ประชาชนได้สัมผัส

ทั้งนี้ภาพลายพระหัตถ์ของสมเด็จย่านี้ ทางแฟนเพจ Queen Sirikit Museum of Textiles ได้กล่าวว่า เป็นภาพจากหนังสือ “สมุดภาพความทรงจำ พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช เสด็จพระราชดำเนินเยือนต่างประเทศ” และเผยแพร่ส่งต่อจากแฟนเพจ Queen Sirikit Museum of Textiles’ Shop

เรียบเรียง: บะหมี่กุ๊งกิ๊ง_แพรวดอทคอม
ข้อมูล: Fanpage – Queen Sirikit Museum of Textiles
ภาพ: Fanpage – Queen Sirikit Museum of Textiles, วิกิพีเดีย

ในหลวงรัชกาลที่ ๙ ทรงพระราชนิพนธ์เพลงไว้ถึง ๔๘ เพลงด้วยกัน เรื่องนี้เป็นที่ทราบโดยทั่วของพสกนิกรไทย

แต่ในเพลงพระราชนิพนธ์ ๔๘ บทเพลงนี้ มีเพลงพิเศษอยู่เพลงหนึ่งที่สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ในรัชกาลที่ ๙ ทรงโปรดเป็นพิเศษ เพลงนั้นคือเพลงอะไร แพรวขออัญเชิญบทพระราชทานสัมภาษณ์ห้วงตอนหนึ่งที่พระองค์ท่านพระราชทานแก่คุณชอุ่ม ปัญจพรรค์ นักเขียนชื่อดัง เมื่อวันที่ ๑ เมษยายน พ.ศ. ๒๔๙๓ ครั้งยังทรงดำรงพระยศเป็น ม.ร.ว.สิริกิติ์ กิติยากร

และทรงเป็นพระคู่หมั้นของ ในหลวงรัชกาลที่ ๙

ความว่า…

ผู้สัมภาษณ์ : ในหลวงพระทัยร้อนไหมคะ

ม.ร.ว.สิริกิติ์ : ตามธรรมดาพระอารมณ์ดีค่ะ แต่เวลาไม่ทรงสบายเป็นบ้างนิดหน่อย

ผู้สัมภาษณ์ : รู้สึกว่าพระนิสัยเด็ดขาดนะคะ

ม.ร.ว.สิริกิติ์ : โปรดการเป็นระเบียบค่ะ เช่น เวลานัดถ้าพลาดเวลาเพียงนิดเดียวเป็นกริ้ว

ผู้สัมภาษณ์ : คุณหญิงชอบเพลงพระราชนิพนธ์ของในหลวงเพลงไหนมากที่สุดคะ

ม.ร.ว.สิริกิติ์ : ชอบเพลง ‘ยามเย็น’ ค่ะ ชอบมากที่สุด เมื่ออยู่สวิสเคยขอประทานฟังบ่อยๆ นอกจากนั้นก็เพลง ‘Blue Day’ แต่หนังสือพิมพ์ชอบเอาไปลงว่าชอบเพลง ‘ชะตาชีวิต’ มากที่สุด ความจริงไม่เคยพูดสักคำ

เพลงพระราชนิพนธ์ ‘ยามเย็น’ เป็นเพลงพระราชนิพนธ์ลำดับที่ ๒ โดยในหลวงรัชกาลที่ ๙ ทรงพระราชนิพนธ์เมื่อปี ๒๔๘๙ ขณะยังทรงเป็นสมเด็จพระอนุชาธิราช เป็นงานทดลองของพระองค์ในจังหวะฟ็อกซ์ทร็อต และทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าจักรพันธ์เพ็ญศิริ ทรงนิพนธ์คำร้องภาษาไทย และท่านผู้หญิงนพคุณ ทองใหญ่ ณ อยุธยา แต่งคำร้องภาษาอังกฤษ ก่อนพระราชทานเพลงพระราชนิพนธ์ที่มีคำร้องสมบูรณ์ให้นายเอื้อ สุนทรสนาน นำออกบรรเลงในงานของสมาคมปราบวัณโรค ณ เวทีลีลาศสวนอัมพร เมื่อวันเสาร์ที่ ๔ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๔๘๙

กาลต่อมา พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ทรงมีพระราชดำรัสกับคณะกรรมการของสมาคมดนตรีแห่งประเทศไทย ในโอกาสเข้าเฝ้าฯ ทูลเกล้าฯ ถวายเงินเพื่อสมทบทุน “โครงการพัฒนาตามพระราชประสงค์” ณ ศาลาดุสิดาลัย เมื่อวันพุธที่ ๑๖ ธันวาคม พ.ศ.๒๕๒๔ ถึงเพลงพระราชนิพนธ์นี้ว่า

“เพลง ‘ยามเย็น’  เพลงที่สองนั้นนะ เป็นเพลงพี่ของเพลง ‘สายฝน’ แก่เดือนไป ๑ เดือน  เขาเกิดเดือนเมษายน (๒๔๘๙)”

อนึ่ง นอกจากเพลงพระราชนิพนธ์ ‘ยามเย็น’ จะเป็นเพลงทรงโปรดของสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ในรัชกาลที่ ๙ แล้ว ยังเป็นเพลงพระราชนิพนธ์เพลงแรกที่นำออกบรรเลงสู่ประชาชน ด้วยทำนองและเนื้อร้องที่ร่าเริงแจ่มใสเหมาะสำหรับการเต้นรำในสมัยนั้น จึงเป็นเพลงยอดนิยมเพลงหนึ่งในเวทีลีลาศ

และจวบจนวันนี้เพลงนี้ก็มีอายุกว่า ๗๑ ปีแล้ว

บทเพลงพระราชนิพนธ์ ยามเย็น (Love at Sundown)

ทำนอง: พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร

คำร้อง: พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าจักรพันธ์เพ็ญศิริ

บรรเลงโดย: ยุทธศักดิ์ พลายภู่

เผยแพร่บนยูทูปโดย The Momentum

เนื้อเพลง 

แดดรอนรอน เมื่อทินกรจะลับเหลี่ยมเมฆา ทอแสงเรืองอร่ามช่างงามตา ในนภาสลับจับอัมพร

แดดรอนรอน เมื่อทินกรจะลาโลกไปไกล ยามนี้จำต้องพรากจากดวงใจ ไกลแสนไกลสุดห่วงยอดดวงตา

แต่ก่อนเคยคลอเคลียกัน ทุกวันคืนรื่นอุรา ต้องอยู่เดียวเปลี่ยววิญญา เหมือนดังนภาไร้ทินกร

แดดรอนรอน หากทินกรจะลาโลกไปไกล ความรักเราคงอยู่คู่กันไป ในหัวใจคงอยู่คู่เชยชม

แดดรอนรอน หมู่มวลภมรบินลอยล่องตามลม คลอเคล้าพฤกษาชาติชื่นเชยชม ชมสมตามอารมณ์ล่องเลยไป

ลิ่วลมโชย กลิ่นพรรณไม้โปรยโรยร่วงห่วงอาลัย ยามสายัณห์พลันพรากจากดวงใจ คอยแสงทองวันใหม่กลับคืนมา

แต่ก่อนเคยคลอเคลียกัน ทุกวันคืนชื่นอุรา ต้องอยู่เดียวเปลี่ยววิญญา เหมือนดังนภาไร้ทินกร

โอ้ยามเย็น จวบยามนี้เป็นเวลาสุดอาวรณ์ ยามไร้ความสว่างห่างทินกร ยามรักจำจะจรจากกันไป

ที่มาบทพระราชทานสัมภาษณ์ : อาจาร์ยเผ่าทอง ทองเจือ “จากเอกสารโบราณอายุกว่า 62 ปี : บทสัมภาษณ์ม.ร.ว.สิริกิติ์ กิติยากร พระคู่หมั้นเมื่ออายุ 18 ปี”    https://www.facebook.com/paothong.pan/

เมื่อไม่กี่วันที่ผ่านมา สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวมหาวชิราลงกรณ บดินทรเทพยวรางกูร ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมพระราชทานพระรูปพระกรณียกิจของพระเจ้าหลานเธอ พระองค์เจ้าทีปังกรรัศมีโชติ ขณะทรงร่วมบำเพ็ญประโยชน์ในโครงการจิตอาสา “เราทำความดี ด้วยหัวใจ” ตามพระราชปณิธานของสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว และทรงปฏิบัติธรรม ณ วัดป่ามุตโตทัย สหพันธ์สาธารณรัฐเยอรมนี เพื่อเป็นขวัญและกำลังใจแก่ประชาชนชาวไทย ในการร่วมทำความดีร่วมกับสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ถวายเป็นพระราชกุศลแด่พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร

และในห้วงเดือนตุลาคมนี้ ได้พระราชทานพระราชานุญาตให้จัดตั้ง “จิตอาสาเฉพาะกิจ งานพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพ” ขึ้น เพื่อรวมพลังน้ำใจ พลังความรักอันมีค่า ความจงรักภักดีของปวงชนชาวไทยทุกหมู่เหล่าที่มีต่อพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร พระผู้เสด็จสู่สวรรคาลัย

สำหรับประชาชนที่สนใจ ได้แบ่งประเภทจิตอาสาเฉพาะกิจฯ เป็นประเภทงาน 8 ประเภท ดังนี้
1. งานดอกไม้จันทน์ 2. งานด้านประชาสัมพันธ์ 3. งานโยธา
4. งานขนส่งเพื่อความปลอดภัยของประชาชน 5. งานบริการประชาชน
6. งานแพทย์ 7. งานรักษาความปลอดภัย 8. งานจราจร

สามารถและติดตามข่าวสาร จิตอาสา ได้โดยสแกน QR CODE สแกนบาร์โค้ดได้ที่ kingrama9.net หรือ หากมีข้อสงสัยใดๆ สามารถสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่ หมายเลขโทรศัพท์ 1510 และ 1511 ระหว่างเวลา 08.30 น. – 16.30 น. ไม่เว้นวันหยุดราชการ นอกเวลาราชการติดต่อหมายเลขโทรศัพท์ 1558

ขอบคุณข้อมูลและรูปภาพจาก : Information Division of OHM  และ kingrama9.net

ณ โรงพยาบาลศิริราชในวันนี้ ประชาชนต่างเดินทางมาร่วมทำบุญตักบาตรพระภิกษุสงฆ์จำนวน 199 รูป เพื่ออุทิศถวายแด่ ในหลวงรัชกาลที่ ๙ ท่ามกลางความโศกเศร้าที่แม้ผ่านไป 365 วันแล้ว แต่ใบหน้าทุกคนยังเปื้อนคราบน้ำตา

13 ต.ค. 60 เป็นวันครบรอบ 1 ปีแห่งการเสด็จสวรรคตของในหลวงรัชกาลที่ ๙ พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ช่วงระยะเวลา 1 ปีที่ผ่านมาเป็นช่วงเวลาแห่งความโศกเศร้าอาลัยอย่างใหญ่หลวงของปวงชนชาวไทย

ตลอดระยะเวลาที่เสด็จพระราชดำเนินมาประทับรักษาพระอาการประชวร ณ โรงพยาบาลศิริราช พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ยังทรงงานหนักเพื่อทรงคิดค้นแนวทางการแก้ไขปัญหาต่างๆของประเทศชาติและประชาชน แนวพระราชดำหริต่างๆที่พระราชทาน ล้วนเป็นแสงแห่งความหวังที่นำทางชีวิตให้คนไทยทั้งแผ่นดิน โรงพยาบาลนี้จึงเสมือนศูนย์กลางรวมใจที่ประชาชนมาร่วมน้อมสำนึกพระมหากรุณาธิคุณ เป็นสถานที่แห่งความทรงจำ ความรักและความศรัทธาจึงเป็นที่มาของการจัดงาน ศิระกรานพระภูบาลนวมินทร์ ในครั้งนี้

สำหรับกิจกรรมเริ่มตั้งแต่ช่วงเช้า ประชาชนจำนวนมากได้เดินทางมาร่วมทำบุญตักบาตรพระภิกษุสงฆ์จำนวน 199 รูปเพื่ออุทิศถวายแด่พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร รวมถึงการแสดงพระธรรมเทศนา ,มหาราชาธรรมกถา,การบรรเลงและขับร้องเพลงพระราชนิพนธ์ โดยวงดุริยางค์ราชนาวี

ทั้งนี้ในช่วงที่พสกนิกรชาวไทยร่วมเจริญภาวนาจิตเพื่ออุทิศถวายแด่พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร มีประชาชนบางส่่วนกลั้นน้ำตาไม่ไหว อย่างไรก็ตามในช่วงค่ำจะมีพิธีถวายสักการะสมเด็จพระมหิตลาธิเบศร อดุลยเดชวิกรม พระบรมราชชนก และถวายสักการะพระบรมฉายาลักษณ์สมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตรด้วย

ขณะที่ในเวลา 20 .00 น.จะมีการแสดงแสงสีสื่อผสมพระราชกรณียกิจและพระราชประวัติบริเวณท่าน้ำโรงพยาบาลศิริราชด้วย