เปิดเสน่ห์ฮ่องกงช่วงเทศกาลไหว้พระจันทร์ ตามตำนานมังกรไฟไท่หาง สู่สีสันเทศกาลโคมไฟนานาชาติ
หากพูดถึงฮ่องกง ภาพจำของนักเดินทางจำนวนมากอาจเป็นเมืองแห่งการช้อปปิ้ง ร้านอาหารชื่อดัง และตึกระฟ้าที่ทอดตัวอยู่ริมอ่าววิคตอเรีย แต่ในอีกมุมหนึ่ง เมืองแห่งนี้ยังมีเสน่ห์ทางวัฒนธรรมที่สืบทอดจากรุ่นสู่รุ่น โดยเฉพาะเทศกาลประเพณีที่เปิดโอกาสให้ผู้มาเยือนได้สัมผัสวิถีชีวิต ความเชื่อ และเรื่องราวของผู้คนในท้องถิ่น
หนึ่งในประเพณีที่น่าสนใจคือ Tai Hang Fire Dragon Dance หรือเทศกาลเชิดมังกรไฟไท่หาง ซึ่งจัดขึ้นในช่วงเทศกาลไหว้พระจันทร์ และมีประวัติยาวนานกว่า 140 ปี จากพิธีกรรมที่เกิดขึ้นเพื่อปัดเป่าเคราะห์ร้ายของชุมชนเกษตรกรและชาวประมงในอดีต วันนี้ได้กลายเป็นหนึ่งในการเฉลิมฉลองทางวัฒนธรรมที่ยิ่งใหญ่ และเป็นภาพจำสำคัญของเทศกาลไหว้พระจันทร์ในฮ่องกง
เปิดเสน่ห์ฮ่องกงช่วงเทศกาลไหว้พระจันทร์ ตามตำนานมังกรไฟไท่หาง สู่สีสันเทศกาลโคมไฟนานาชาติ

จากตำนานปัดเป่าเคราะห์ร้าย สู่มรดกวัฒนธรรมที่มีชีวิต
เรื่องราวของมังกรไฟไท่หางเริ่มต้นขึ้นในช่วงปลายศตวรรษที่ 19 เมื่อชาวบ้านในย่านไท่หางต้องเผชิญกับเหตุการณ์เลวร้ายต่อเนื่อง ทั้งพายุไต้ฝุ่น โรคระบาด และภัยจากสัตว์ร้ายที่เข้ามาทำลายฟาร์ม ตามตำนานเล่าว่า ชาวบ้านได้รับคำแนะนำให้จัดพิธีเชิดมังกรไฟรอบหมู่บ้านติดต่อกัน 3 วัน 3 คืน ก่อนถึงวันไหว้พระจันทร์ เพื่อปัดเป่าสิ่งชั่วร้ายและนำความเป็นสิริมงคลกลับคืนสู่ชุมชน
ชาวบ้านจึงร่วมกันสร้างหุ่นมังกรจากฟางข้าว ปักธูปลงบนตัวมังกร ก่อนร่วมขบวนแห่ไปตามถนนทั่วหมู่บ้าน แม้เหตุการณ์ร้ายจะผ่านพ้นไป แต่พิธีกรรมดังกล่าวกลับกลายเป็นประเพณีที่สืบทอดต่อกันมาจนถึงปัจจุบัน

ความน่าสนใจของการเชิดมังกรไฟไม่ได้อยู่เพียงขนาดอันน่าตื่นตาของมังกร แต่ยังอยู่ที่ความร่วมมือของคนในชุมชน มังกรไฟในปัจจุบันมีความยาวถึง 67 เมตร ประดับด้วยธูปกว่า 12,000 ดอก และต้องอาศัยผู้ร่วมขบวนกว่า 300 คน ตั้งแต่คนรุ่นใหม่ไปจนถึงผู้สูงวัย โดยแต่ละคนรับผิดชอบส่วนต่าง ๆ ทั้งหัว ลำตัว และหางของมังกร รวมถึงทีมโคมไฟและทีมดนตรีที่ต้องทำงานประสานกันอย่างใกล้ชิด
เมื่อทุกส่วนเคลื่อนไหวไปพร้อมกัน มังกรไฟขนาดมหึมาจึงดูราวกับมีชีวิต ท่ามกลางแสงจากธูปที่ส่องประกายไปทั่วท้องถนน เป็นภาพของประเพณีที่ไม่ได้มีเพียงความงดงาม แต่ยังสะท้อนสายสัมพันธ์ของคนในชุมชนที่ร่วมกันรักษามรดกทางวัฒนธรรมให้คงอยู่


สำหรับผู้ที่ได้มาเห็นการแสดงด้วยตัวเอง นี่คือหนึ่งในเทศกาลที่ชวนให้ตื่นตาตื่นใจไม่น้อย ด้วยรูปแบบการแสดงที่มีเอกลักษณ์และแตกต่างจากเทศกาลทั่วไป มังกรไฟขนาดใหญ่ที่เคลื่อนไหวไปตามจังหวะของผู้ร่วมขบวน ท่ามกลางแสงจากธูปนับพันดอก เป็นภาพที่น่าจดจำ และเป็นประสบการณ์ทางวัฒนธรรมที่ไม่ค่อยมีโอกาสได้พบเห็นจากที่อื่น


สำหรับปี 2026 เทศกาลเชิดมังกรไฟไท่หางจัดขึ้นระหว่างวันที่ 24-26 กันยายน นับเป็นการเฉลิมฉลองครั้งที่ 147 พร้อมเพิ่มกิจกรรมให้ผู้มาเยือนได้มีส่วนร่วมมากขึ้น ทั้งจุดถ่ายภาพและมังกรไฟจำลองขนาดเล็กบริเวณสวนสาธารณะ Victoria Park และ Moreton Terrace ที่เปิดโอกาสให้ผู้คนได้อธิษฐานขอพร นอกจากนี้ ยังสามารถแวะไปที่ Lin Fa Kung วัดเก่าแก่ในย่านไท่หาง ซึ่งสร้างขึ้นในปี 1863 เพื่อสักการะเจ้าแม่กวนอิม เทพเจ้าที่ชาวท้องถิ่นให้ความเคารพ และมีเรื่องเล่าเกี่ยวข้องกับจุดเริ่มต้นของประเพณีเชิดมังกรไฟ
เมื่อแสงจากโคมไฟพาวัฒนธรรมทั่วโลกมาพบกัน

อีกหนึ่งไฮไลต์ของเทศกาลไหว้พระจันทร์ปีนี้คือ International Lantern Spectacular ที่จัดขึ้นเป็นครั้งแรกโดย Hong Kong Tourism Board (HKTB) เพื่อเติมสีสันให้กับการเฉลิมฉลอง ผ่านงานศิลปะการประดิษฐ์โคมไฟจากหลากหลายวัฒนธรรมทั่วโลก

ภายในงานมีการจัดแสดงโคมไฟมากกว่า 3,000 ดวง จาก 20 ประเทศและภูมิภาค รวมถึงประเทศไทย ผ่านพื้นที่ World Lantern Boulevard ที่รวบรวมผลงานจากนานาประเทศไว้บนเส้นทางเดียวกัน นอกจากจะเป็นการเฉลิมฉลองความหลากหลายทางวัฒนธรรมแล้ว ยังสะท้อนภาพของฮ่องกงในฐานะเมืองที่เชื่อมโยงผู้คนจากทั่วโลกเข้าด้วยกัน


อีกหนึ่งความประทับใจจากการมาเยือนในครั้งนี้คือบรรยากาศของ International Lantern Spectacular ที่เต็มไปด้วยสีสันและแสงไฟจากโคมไฟนานาชาติ ซึ่งส่องสว่างไปทั่วพื้นที่จัดแสดง แต่ละประเทศต่างนำเสนอเอกลักษณ์ผ่านรูปแบบและงานออกแบบของตัวเอง ทำให้การเดินชมโคมไฟเป็นเหมือนการเดินทางผ่านวัฒนธรรมจากหลากหลายมุมโลก เป็นอีกบรรยากาศของเทศกาลไหว้พระจันทร์ที่ทั้งสวยงามและน่าประทับใจ


ขณะที่ Nanjing Qinhuai Lanterns นำเสนอโคมไฟหัตถศิลป์จากเมืองหนานจิงผ่านผลงาน 4 ชุด ได้แก่ Shadowlight, Lotus Fish, Dragon Gate และ Moonlit Lotus ซึ่งมีประวัติยาวนานกว่า 1,700 ปี ส่วน Hong Kong Lantern Galleria ถ่ายทอดเอกลักษณ์ของเทศกาลไหว้พระจันทร์แบบฮ่องกงผ่านโคมไฟทำมือกว่า 400 ดวง ทั้งรูปกระต่าย มะเฟือง และปลาทอง ที่แขวนประดับเหนือศีรษะ สร้างบรรยากาศราวกับเดินอยู่ท่ามกลางสีสันของเทศกาล


จากประเพณีที่หยั่งรากอยู่ในวิถีชีวิตของคนท้องถิ่น สู่การนำเสนอวัฒนธรรมผ่านงานเทศกาลระดับนานาชาติ สิ่งเหล่านี้สะท้อนให้เห็นถึงอีกบทบาทของฮ่องกงในฐานะเมืองท่องเที่ยวที่มีเรื่องราวให้ค้นพบอยู่เสมอ และยังคงพัฒนาประสบการณ์ใหม่ ๆ เพื่อให้นักเดินทางได้สัมผัสเมืองนี้ในมิติที่หลากหลายมากขึ้น
เพื่อพูดคุยถึงแนวคิดเบื้องหลังการพัฒนาเทศกาล ตลอดจนทิศทางการท่องเที่ยวของฮ่องกงในวันที่นักเดินทางมองหาประสบการณ์ที่มากกว่าการช้อปปิ้งและการเที่ยวชมสถานที่ เราได้สัมภาษณ์ Mr Andrew Yeung, General Manager, Event & Product Development จาก Hong Kong Tourism Board ถึงบทบาทของอีเวนต์ในการเชื่อมโยงวัฒนธรรมท้องถิ่นเข้ากับประสบการณ์การเดินทางระดับนานาชาติ รวมถึงไฮไลต์ที่อยากชวนนักท่องเที่ยวไทยมาค้นพบในฮ่องกง

ปัจจุบันนักท่องเที่ยวให้ความสำคัญกับการเดินทางเชิงประสบการณ์มากขึ้น HKTB มีแนวทางอย่างไรในการพัฒนาอีเวนต์ให้มีความหลากหลายและตอบโจทย์นักท่องเที่ยวในยุคนี้
Andrew Yeung: นอกเหนือจากอีเวนต์สำคัญที่เป็นที่รู้จักของฮ่องกงแล้ว เรายังให้ความสำคัญกับการส่งเสริมเทศกาลทั้งแบบจีนและตะวันตก เพื่อสร้างโอกาสใหม่ ๆ ให้กับอุตสาหกรรมท่องเที่ยวในช่วงเทศกาลต่าง ๆ และตอกย้ำภาพลักษณ์ของฮ่องกงในฐานะศูนย์กลางการแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมที่ผสมผสานความเป็นตะวันออกและตะวันตก
ตัวอย่างเช่น ในช่วงเทศกาลไหว้พระจันทร์ปีนี้ เราจัดงาน International Lantern Spectacular เป็นครั้งแรก พร้อมเพิ่มมิติทางวัฒนธรรมให้กับเทศกาลเชิดมังกรไฟไท่หาง เพื่อสร้างประสบการณ์ที่หลากหลายยิ่งขึ้น
นอกจากนี้ ในเดือนตุลาคม เรายังผลักดัน Halloween Month ภายใต้ธีมคอสเพลย์ เพื่อให้ฮ่องกงเป็นหนึ่งในจุดหมายปลายทางของเอเชียที่มีบรรยากาศฮาโลวีนโดดเด่น โดยร่วมมือกับพันธมิตรในอุตสาหกรรมท่องเที่ยวเพื่อสร้างกิจกรรมที่น่าสนใจทั่วเมือง


สำหรับนักท่องเที่ยวไทยที่มาเยือนฮ่องกงในช่วงเทศกาลไหว้พระจันทร์เป็นครั้งแรก นอกจากการชิมขนมไหว้พระจันทร์แล้ว มีประสบการณ์ใดที่ไม่ควรพลาด
Andrew Yeung: เทศกาลไหว้พระจันทร์เป็นหนึ่งในเทศกาลจีนดั้งเดิมที่มีชีวิตชีวาที่สุดของฮ่องกง การเฉลิมฉลองมีรากฐานจากประเพณีที่สืบทอดมายาวนานหลายศตวรรษ จึงเป็นโอกาสที่ดีสำหรับนักท่องเที่ยวในการสัมผัสวัฒนธรรมและมรดกอันเป็นเอกลักษณ์ของเมือง
สิ่งแรกที่อยากแนะนำคือ Tai Hang Fire Dragon Dance ซึ่งได้รับการขึ้นทะเบียนในบัญชีมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมระดับชาติของจีน มังกรไฟความยาว 67 เมตร ประดับด้วยธูปกว่า 12,000 ดอก และขับเคลื่อนโดยผู้ร่วมแสดงกว่า 300 คน ไม่เพียงสร้างภาพการแสดงที่น่าตื่นตาตื่นใจ แต่ยังเป็นสัญลักษณ์ของการนำพรและความโชคดีมาสู่ผู้คนด้วย
อีกหนึ่งสิ่งที่ไม่ควรพลาดคือการชมโคมไฟ เพราะโคมถือเป็นสัญลักษณ์สำคัญของเทศกาลไหว้พระจันทร์ ปีนี้เราจึงจัด International Lantern Spectacular เพื่อให้นักท่องเที่ยวได้ชมผลงานโคมไฟจากนานาประเทศ รวมถึงงานหัตถศิลป์ดั้งเดิมจากหนานจิงและโคมไฟทำมือของฮ่องกง
สำหรับนักท่องเที่ยวไทย ผมอยากแนะนำให้แวะไปที่ Lin Fa Kung วัดท้องถิ่นในย่านไท่หาง ซึ่งสร้างขึ้นในปี 1863 และเป็นสถานที่สักการะเจ้าแม่กวนอิมที่ผู้คนให้ความเคารพ โดยเชื่อกันว่าท่านเป็นผู้ชี้ทางให้ชาวบ้านจัดพิธีเชิดมังกรไฟเพื่อปัดเป่าโรคระบาดที่เกิดขึ้นในหมู่บ้านเมื่อปี 1880 วัดแห่งนี้ยังเป็นที่รู้จักในเรื่องการขอพรด้านโชคลาภ การค้า และหน้าที่การงานอีกด้วย

International Lantern Spectacular เป็นไฮไลต์ใหม่ของเทศกาลไหว้พระจันทร์ HKTB ต้องการสร้างประสบการณ์ที่แตกต่างและน่าจดจำสำหรับนักท่องเที่ยวอย่างไร
Andrew Yeung: ปีนี้ถือเป็นครั้งแรกที่เราจัดงาน International Lantern Spectacular โดยมี World Lantern Boulevard เป็นหนึ่งในไฮไลต์สำคัญ นำโคมไฟที่มีเอกลักษณ์กว่า 3,000 ดวงจาก 20 ประเทศและภูมิภาคมาจัดแสดง รวมถึงประเทศไทยด้วย
เราต้องการให้พื้นที่แห่งนี้เป็นมากกว่าการจัดแสดงโคมไฟ แต่เป็นสถานที่ที่ผู้คนจากหลากหลายวัฒนธรรมได้มาพบกัน ผ่านงานศิลปะและประเพณีที่แตกต่างกัน ซึ่งสะท้อนถึงความหลากหลายและความเปิดกว้างของฮ่องกง
นอกจากนี้ เรายังนำโคมไฟ Qinhuai จากหนานจิงมาจัดแสดงเป็นผลงานชิ้นเอก 4 ชุด ซึ่งเป็นงานหัตถศิลป์ที่มีประวัติยาวนานกว่า 1,700 ปี ขณะที่ Hong Kong Lantern Galleria นำโคมไฟทำมือแบบดั้งเดิมของฮ่องกงกว่า 400 ดวงมาจัดแสดง เพื่อให้นักท่องเที่ยวได้สัมผัสเอกลักษณ์ของเทศกาลในแบบท้องถิ่น
เราเชื่อว่าการนำเสนอวัฒนธรรมที่หลากหลายผ่านเทศกาลจะช่วยสร้างประสบการณ์ที่มีความหมาย และทำให้ผู้มาเยือนได้ค้นพบอีกมุมหนึ่งของฮ่องกง
ในช่วง 12 เดือนข้างหน้า ฮ่องกงมีอีเวนต์หรือเทศกาลใดที่อยากแนะนำให้นักท่องเที่ยวไทยวางแผนเดินทางมาสัมผัสเป็นพิเศษ
Andrew Yeung: ฮ่องกงมีเมกะอีเวนต์มากกว่า 200 งานในแต่ละปี ครอบคลุมทั้งศิลปะ ดนตรี กีฬา อาหาร และเทศกาลทางวัฒนธรรม ทำให้นักท่องเที่ยวสามารถเลือกช่วงเวลาเดินทางให้ตรงกับความสนใจของตัวเองได้
สำหรับผู้ที่ชื่นชอบอาหารและเครื่องดื่ม Hong Kong Wine & Dine Festival เป็นหนึ่งในงานที่ไม่ควรพลาด โดยในปี 2026 จัดขึ้นระหว่างวันที่ 29 ตุลาคม ถึง 1 พฤศจิกายน บริเวณ Victoria Harbour พร้อมบูธมากกว่า 300 บูธ นำเสนอไวน์จากประเทศต่าง ๆ ทั้งจีน ฝรั่งเศส อิตาลี สเปน จอร์เจีย และสหราชอาณาจักร รวมถึงประเทศที่เข้าร่วมใหม่อย่างออสเตรเลีย แคนาดา และเกาหลีใต้
นอกจากนี้ ยังมี The Tasting Room ที่นำเสนอเมนูพิเศษจากเชฟชื่อดัง และร้านอาหารกว่า 100 แห่ง ทั้งร้านมิชลิน โรงแรมหรู และร้านอาหารท้องถิ่นที่นำเมนูซิกเนเจอร์มาให้ลิ้มลอง ก่อนต่อเนื่องด้วย Hong Kong Wine & Dine Month ตลอดเดือนพฤศจิกายน
ส่วนผู้ที่ชื่นชอบบรรยากาศเทศกาลปลายปี สามารถวางแผนเดินทางในช่วง Hong Kong WinterFest ที่จะเปลี่ยนเมืองให้เต็มไปด้วยสีสันของคริสต์มาส ทั้ง Christmas Town การตกแต่งประดับไฟ รวมถึงประสบการณ์ช้อปปิ้งและอาหารประจำฤดูกาล
สำหรับต้นปี 2027 เทศกาลตรุษจีนในเดือนกุมภาพันธ์ก็เป็นอีกช่วงเวลาที่น่าสนใจ นักท่องเที่ยวจะได้สัมผัสตลาดดอกไม้ การไหว้พระตามวัด และ International Chinese New Year Night Parade ซึ่งมีขบวนรถแห่และการแสดงจากนานาชาติ
ขณะที่เดือนมีนาคมและเมษายน 2027 จะเป็นช่วงเวลาของ Art Basel Hong Kong และ Hong Kong Sevens ซึ่งเหมาะสำหรับผู้ที่สนใจศิลปะร่วมสมัยและการแข่งขันกีฬาระดับนานาชาติ
ฮ่องกงในช่วงเวลาที่เต็มไปด้วยสีสันของเทศกาล

การได้มาเยือนฮ่องกงในช่วงเทศกาลไหว้พระจันทร์ครั้งนี้ ทำให้ได้เห็นอีกบรรยากาศของเมืองที่แตกต่างจากภาพคุ้นตา ทั้งการเชิดมังกรไฟไท่หางที่เต็มไปด้วยความคึกคักและน่าตื่นตาตื่นใจ ไปจนถึงเทศกาลโคมไฟนานาชาติที่สว่างไสวไปทั่วบริเวณจัดงาน แต่ละกิจกรรมมีเสน่ห์ในแบบของตัวเอง โดยเฉพาะการได้เห็นประเพณีที่ชาวฮ่องกงสืบทอดกันมานานยังคงได้รับความสนใจจากผู้คนและนักท่องเที่ยว

นอกจากความสวยงามของงานเทศกาลแล้ว ยังได้เห็นความตั้งใจของ Hong Kong Tourism Board ในการนำกิจกรรมทางวัฒนธรรมมาต่อยอดให้มีสีสันมากขึ้น พร้อมเปิดโอกาสให้นักท่องเที่ยวจากทั่วโลกได้เข้ามาสัมผัสเทศกาลสำคัญของเมืองอย่างใกล้ชิด
สำหรับใครที่กำลังวางแผนมาเที่ยวฮ่องกง ลองเลือกช่วงเวลาที่ตรงกับเทศกาลที่สนใจดูสักครั้ง เพราะนอกเหนือจากการช้อปปิ้งและแวะร้านอาหารที่ชื่นชอบแล้ว การได้มาเห็นประเพณีและบรรยากาศการเฉลิมฉลองของคนท้องถิ่นด้วยตัวเอง ก็เป็นอีกประสบการณ์ที่ทำให้การเดินทางครั้งนั้นน่าจดจำ